چارچوب شایستگی سواد هوش مصنوعی معلمان کار و فناوری در ایران: مطالعه اسنادی و تحلیل محتوای کیفی قیاسی
کد مقاله : 1074-JTCONF1
نویسندگان
مرضیه ملکی *
استادیار، گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف ارائه چارچوبی برای شایستگی سواد هوش مصنوعی معلمان کار و فناوری در ایران، با تأکید بر دانش فناورانه، مهارت‌های عملی، ملاحظات اجتماعی ـ اخلاقی و تلفیق هوش مصنوعی با فرایند یاددهی ـ یادگیری انجام شد. پژوهش از نظر رویکرد، کیفی و با استفاده از مطالعه اسنادی و تحلیل محتوای قیاسی انجام گرفت. منابع مورد تحلیل شامل چارچوب‌های سواد هوش مصنوعی، مطالعات مرتبط با آموزش هوش مصنوعی و تربیت معلم و اسناد برنامه درسی و سیاستی مرتبط با آموزش کار و فناوری در ایران بود. در تحلیل قیاسی، چارچوب سه‌بُعدی دانش فناورانه شامل دانش علمی ـ فناورانه، مهارت‌های فنی و فهم اجتماعی ـ اخلاقی فناوری به‌عنوان ساختار اولیه مورد استفاده قرار گرفت و با بهره‌گیری از ادبیات تربیت معلم و دانش محتوایی ـ تربیتی ـ فناورانه، توسعه یافت. یافته‌ها به شناسایی چهار بُعد اصلی شامل دانش مفهومی و علمی ـ فناورانه، مهارت‌های فنی و رویه‌ای، فهم اجتماعی ـ اخلاقی و شایستگی تربیتی ـ حرفه‌ای انجامید. نتایج نشان می‌دهد شایستگی معلم کار و فناوری در عصر هوش مصنوعی صرفاً به استفاده از ابزارهای هوشمند یا برنامه‌نویسی محدود نیست، بلکه دربرگیرنده درک سازوکار و محدودیت‌های هوش مصنوعی، حل مسئله و طراحی فناورانه، ارزیابی انتقادی خروجی‌ها، توجه به حریم خصوصی، سوگیری، مالکیت فکری و عاملیت انسان و توانایی تلفیق هوش مصنوعی با فعالیت‌های پروژه‌محور و مسئله‌محور است. این چارچوب می‌تواند مبنایی برای بازنگری برنامه تربیت معلم و طراحی دوره‌های توانمندسازی حرفه‌ای قرار گیرد.
کلیدواژه ها
سواد هوش مصنوعی؛ آموزش کار و فناوری؛ شایستگی معلم؛ تربیت معلم؛ آموزش فناوری؛ هوش مصنوعی در آموزش.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر