واکاوی مفهومی، مبانی و جایگاه حوزه تربیت و یادگیری کار و فناوری در اسناد تحولی آموزش و پرورش ایران
کد مقاله : 1066-JTCONF1
نویسندگان
حجت مردانه طالشمکائیل *1، امیررضا اسگندرزاده2، امین حسین پورعالی2، علیرضا کارگر2
1گروه آموزش تربیت بدنی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران.
2دانشجومعلم، گروه آموزش کار و فناوری، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران
چکیده مقاله
این مطالعه با هدف واکاوی مفهومی، تبیین مبانی نظری، تحلیل جایگاه حوزه تربیت و یادگیری کار و فناوری در اسناد بالادستی آموزش و پرورش و شناسایی ریشه‌ای شکاف‌های میان برنامه قصدشده و اجراشده انجام شد. روش پژوهش، مرور نظام‌مند تفسیری مبتنی بر ترکیب مفهومی و تحلیل مضمونی اسناد راهبردی و متون پژوهشی معتبر داخلی و بین‌المللی در بازه زمانی سال‌های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۵ هجری شمسی و ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶ میلادی است. یافته‌ها نشان داد حوزه کار و فناوری فراتر از سواد ابزاری، مشتمل بر چهار قلمرو شایستگی شامل شایستگی‌های محوری غیرفنی، پایه فنی، فناوری اطلاعات و یادگیری مادام‌العمر است و بر پنج مبنای انسان‌شناختی، روان‌شناختی، اقتصادی، اجتماعی و فناورانه استواری دارد. در اسناد بالادستی، این حوزه نقشی محوری در پیوند ساحت‌های تربیت علمی–فناورانه و اقتصادی–حرفه‌ای دارد؛ با این حال، اجرای آن با پنج شکاف اساسی شامل تقلیل برنامه پودمانی به آموزش‌های نظری، کمبود معلم متخصص، ضعف تجهیزات کارگاهی، غلبه آزمون‌های کاغذی و کندی چرخه به‌روزرسانی محتوا مواجه است. نتایج این پژوهش با ارائه چارچوبی منسجم، نشان داد موفقیت در تحقق اهداف سندی مستلزم بازطراحی زنجیره انتقال از طریق احیای تربیت دبیر تخصصی در دانشگاه فرهنگیان، استقرار نظام سنجش عملکردی، تخصیص سرانه مهارتی کارگاهی به مدارس و تدوین دوره‌ای چارچوب شایستگی‌های نوظهور است.
کلیدواژه ها
آموزش کار و فناوری، اسناد بالادستی، برنامه درسی ملی، سند تحول بنیادین، شایستگی‌های فناورانه، شکاف قصد و اجرا.
وضعیت: پذیرفته شده مشروط برای ارائه به صورت پوستر